به گزارش پایگاه خبری کهننیوز، یادداشت - جنگها هرچند در میدان نبرد پایان مییابند، اما آثار و پیامدهای آنها تا مدتها در اقتصاد، زیرساختها و زندگی مردم باقی میماند. کشورها پس از عبور از بحرانهای امنیتی و نظامی، وارد مرحلهای میشوند که موفقیت در آن بیش از هر چیز به مشارکت عمومی، مسئولیتپذیری اجتماعی و مدیریت صحیح منابع وابسته است.
در چنین شرایطی، سرمایه اجتماعی یکی از مهمترین پشتوانههای هر کشور محسوب میشود. پویش «جانفدا» که با استقبال گسترده مردم مواجه شد و بیش از ۳۱.۵ میلیون نفر آمادگی خود را برای دفاع از امنیت، اقتدار و منافع ملی اعلام کردند، نشان داد که روحیه همبستگی و مسئولیتپذیری ملی همچنان یکی از بزرگترین ظرفیتهای ایران است.
اما پرسش مهم اینجاست که این ظرفیت عظیم اجتماعی چگونه میتواند در کنار نقش اصلی خود، به عبور کشور از چالشهای اقتصادی نیز کمک کند؟
جبههای فراتر از میدان نبرد
تردیدی نیست که دفاع از امنیت، استقلال و تمامیت ارضی کشور، مهمترین و ارزشمندترین جلوه مسئولیتپذیری ملی است. ملت ایران بارها نشان دادهاند که در بزنگاههای حساس برای دفاع از کشور و منافع ملی در میدان حاضر هستند.
با این حال، تجربه کشورهای مختلف نشان میدهد که پس از عبور از تهدیدات امنیتی، عرصه اقتصاد و تولید به یکی از مهمترین میدانهای نقشآفرینی ملی تبدیل میشود. امروز نیز ایران علاوه بر مسائل امنیتی، با چالشهایی همچون ناترازی انرژی، فشار بر منابع آبی، افزایش مصرف و محدودیت منابع مواجه است؛ موضوعاتی که مدیریت آنها بدون مشارکت مردم امکانپذیر نخواهد بود.
در چنین شرایطی، صرفهجویی دیگر صرفاً یک توصیه اقتصادی یا زیستمحیطی نیست، بلکه بخشی از مسئولیت اجتماعی برای حفظ منابع ملی و کمک به توسعه کشور محسوب میشود.
نقش جانفداها در مدیریت منابع
اعضای پویش جانفدا که آمادگی خود را برای دفاع از کشور اعلام کردهاند، میتوانند در عرصه مدیریت منابع نیز به الگویی برای جامعه تبدیل شوند. اگر این جمعیت بیش از ۳۱.۵ میلیونی به مروجان فرهنگ مصرف صحیح تبدیل شوند، ظرفیت بزرگی برای کاهش بخشی از فشارهای اقتصادی و زیرساختی کشور ایجاد خواهد شد.
صرفهجویی در مصرف برق، گاز و سایر حاملهای انرژی، نخستین گام در این مسیر است. هر کیلووات ساعت برق که بیهوده مصرف نشود، میتواند در خدمت تولید قرار گیرد. هر مترمکعب گاز ذخیرهشده میتواند به استمرار فعالیت صنایع و واحدهای اقتصادی کمک کند. هر میزان کاهش مصرف غیرضروری انرژی، ظرفیت بیشتری برای رونق تولید و اشتغال ایجاد خواهد کرد.
در کنار انرژی، مصرف سوخت نیز اهمیت ویژهای دارد. کاهش سفرهای غیرضروری، استفاده بیشتر از حملونقل عمومی، مدیریت سفرهای درونشهری و کاهش مصرف بنزین، علاوه بر کاهش هزینههای ملی، میتواند به حفظ منابع کشور و افزایش بهرهوری اقتصادی کمک کند.
موضوع آب نیز از مهمترین چالشهای پیشروی ایران است. بسیاری از مناطق کشور با تنش آبی و کاهش منابع زیرزمینی مواجه هستند. مدیریت مصرف آب در خانهها، واحدهای خدماتی و بخشهای مختلف اقتصادی، امروز نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت ملی است.
مقابله با مصرفگرایی و اسراف
از سوی دیگر، پرهیز از مصرفگرایی نیز بخشی مهم از این مسئولیت اجتماعی محسوب میشود. مصرف بیرویه کالاها، خریدهای غیرضروری و اسراف در استفاده از امکانات، فشار مضاعفی بر منابع کشور وارد میکند. توسعه پایدار زمانی محقق میشود که الگوی مصرف جامعه به سمت بهرهوری بیشتر و استفاده مسئولانه از امکانات حرکت کند.
نکته مهم آن است که فرهنگ صرفهجویی با اجبار شکل نمیگیرد؛ بلکه نیازمند آگاهی، مشارکت و الگوسازی است. اگر هر یک از اعضای پویش جانفدا بتواند در خانواده، محل کار، دانشگاه، مدرسه یا فضای اجتماعی خود مبلغ مصرف صحیح باشد، یک شبکه گسترده فرهنگی برای حمایت از اقتصاد کشور شکل خواهد گرفت.
تجربه جهانی نیز نشان میدهد که موفقیت در عبور از بحرانهای اقتصادی و بازسازی، تنها با سیاستهای دولتی امکانپذیر نیست. آنچه مسیر توسعه را هموار میکند، همراهی مردم و احساس مسئولیت جمعی نسبت به آینده کشور است.
مسئولیت ۳۱.۵ میلیون ایرانی
جایگاه دفاع از امنیت، استقلال و تمامیت ارضی کشور همواره در بالاترین سطح اهمیت قرار دارد و تردیدی نیست که آمادگی برای جانفشانی در راه ایران، ارزشمندترین جلوه مسئولیتپذیری ملی است. اما ظرفیت ۳۱.۵ میلیون نفری پویش جانفدا میتواند در کنار این آمادگی، در عرصههای دیگری نیز به کمک کشور بیاید.
امروز این جمعیت بزرگ میتواند به پرچمدار فرهنگ صرفهجویی در مصرف برق، گاز، آب و سوخت تبدیل شود، از مصرفگرایی و اسراف پرهیز کند و دیگران را نیز به مدیریت صحیح منابع تشویق نماید. اگر هر عضو این پویش در خانواده، محل کار و جامعه خود مروج مصرف مسئولانه باشد، یک جریان اجتماعی گسترده برای حمایت از تولید، اشتغال، حفظ منابع ملی و تقویت اقتصاد کشور شکل خواهد گرفت.
در واقع، دفاع از ایران تنها در میدانهای نظامی معنا پیدا نمیکند. همانگونه که حفظ امنیت کشور نیازمند همبستگی ملی است، عبور از چالشهای اقتصادی و تأمین آیندهای باثبات نیز به مشارکت مردم وابسته است.
ظرفیت ۳۱.۵ میلیون نفری پویش جانفدا میتواند در این مسیر به یک سرمایه اجتماعی کمنظیر تبدیل شود؛ سرمایهای که با رفتارهای مسئولانه روزمره، از صرفهجویی در انرژی و آب گرفته تا کاهش مصرف سوخت و پرهیز از اسراف، نقش مؤثری در پیشرفت و آبادانی ایران ایفا کند.
انتهای پیام
